E mërkurë, 18 nëntor 2026

Lajme, analiza dhe shpjegime, minutë pas minute.

Sapo
Sport

Ndiqni paratë: si i paguajnë në të vërtetë klubet e futbollit transferimet

Një çmim transferimi që del në tituj rrallë paguhet menjëherë apo regjistrohet brenda një viti. Këstet, amortizimi, bonuset dhe klauzolat e rishitjes shpjegojnë pse klubet mund të shpenzojnë shuma të mëdha, dhe pse rregullat po shtrëngohen.

Ndiqni paratë: si i paguajnë në të vërtetë klubet e futbollit transferimet
Lojtarët rreshtohen para fillimit të ndeshjes në Camp Nou. Foto: Paolo Costa Baldi / Wikimedia Commons (CC BY-SA 3.0)

Çdo afat kalimesh sjell tituj për shuma rekord: dhjetëra milionë, ndonjëherë mbi njëqind milionë euro, për një lojtar të vetëm. Për shumë tifozë këto shifra duken të pamundura në krahasim me financat e klubeve. Shpjegimi qëndron te mënyra si strukturohen dhe regjistrohen transferimet, që është shumë ndryshe nga blerja e një shtëpie me para në dorë.

Këste, jo pagesa të menjëhershme

Shuma e shpallur në media rrallë paguhet ditën e transferimit. Klubet zakonisht bien dakord të paguajnë me këste gjatë dy deri në katër vjetëve. Klubi shitës ndonjëherë mund t’ia shesë këto pagesa të ardhshme një banke ose huadhënësi të specializuar për të marrë para më herët, me zbritje. Transferimet mes klubeve kryhen gjithnjë e më shumë përmes sistemit të shlyerjes (clearing house) të FIFA-s, i ndërtuar për t’i bërë pagesat, përfshirë ato që u detyrohen klubeve formuese, më transparente.

Amortizimi: shpërndarja e kostos

Në kontabilitet, regjistrimi i një lojtari trajtohet si aktiv jomaterial. Çmimi i blerjes nuk regjistrohet si kosto menjëherë; ai shpërndahet në mënyrë të barabartë gjatë kohëzgjatjes së kontratës. Një lojtar i blerë për 60 milionë euro me kontratë pesëvjeçare i shton kështu kostove të klubit 12 milionë euro në vit, plus pagën. Ky proces quhet amortizim.

Për një periudhë, disa klube ofruan kontrata jashtëzakonisht të gjata, shtatë ose tetë vjet, gjë që e ulte koston vjetore në libra. Rregullatorët reaguan. Rregullat e UEFA-s tani e kufizojnë periudhën e amortizimit në pesë vjet për vlerësimet e saj financiare, dhe Premier League vendosi një kufi të ngjashëm në vitin 2023. Një kontratë më e gjatë është ende e mundur, por për këto qëllime kostoja duhet të shpërndahet në jo më shumë se pesë vjet.

Bonuset dhe klauzolat e rishitjes

Shumë marrëveshje përfshijnë një shumë fikse plus bonuse të ndryshueshme që varen nga ngjarje të ardhshme: paraqitje, gola, trofe ose ndeshje me kombëtaren. Kjo u lejon klubeve të kapërcejnë dallimet në vlerësim dhe të shpallin një shifër më të madhe nga sa mund të paguhet në fund. Klauzolat e rishitjes funksionojnë në drejtimin tjetër, duke i dhënë klubit të mëparshëm një përqindje nga çdo transferim i ardhshëm ose nga fitimi i bërë prej tij. Për klubet më të vogla, si ato të kampionateve të Ballkanit, një klauzolë rishitjeje e negociuar mirë mund të vlejë me kohë më shumë se shuma fillestare.

Pagesat e solidaritetit për klubet që e rritën lojtarin

Rregulloret e FIFA-s kërkojnë që pesë për qind e shumës së një transferimi ndërkombëtar të ndahet dhe t’u shpërndahet klubeve që e kanë stërvitur lojtarin mes moshës 12 dhe 23 vjeç, në përpjesëtim me vitet e kaluara në secilin. Një kompensim i veçantë për formimin mund të detyrohet edhe kur një lojtar i ri nënshkruan kontratën e parë profesionale ose transferohet jashtë para moshës 23 vjeç. Për klubet e bazës dhe akademitë, këto pagesa mund të jenë burim jetik të ardhurash kur një ish-lojtar i tyre i të rinjve lëviz mes klubeve të mëdha vite më vonë.

Huazimet me opsion dhe detyrim blerjeje

Edhe huazimet janë bërë mjet financiar. Një huazim me opsion ose detyrim blerjeje i lejon klubit blerës ta shtyjë shpenzimin, ndonjëherë në një vit tjetër financiar, duke paguar ndërkohë një tarifë huazimi dhe pagën e lojtarit. FIFA ka vendosur kufizime në numrin e lojtarëve që një klub mund të marrë dhe të japë hua në nivel ndërkombëtar, me synim frenimin e grumbullimit të talenteve të reja.

Pse po shtrëngohen rregullat

Rregulloret e UEFA-s për qëndrueshmërinë financiare, që zëvendësuan sistemin e vjetër të fair play-t financiar, përqendrohen te sa shpenzon një klub për skuadrën (pagat, amortizimin e transferimeve dhe tarifat e agjentëve) në krahasim me të ardhurat. Kufiri u zbatua gradualisht nga 90 në 80 për qind, me objektiv 70 për qind. Kampionatet vendase kanë versionet e tyre. Synimi është të ndalohen klubet të shpenzojnë para që nuk i kanë dhe të ulet rreziku i falimentimit, që ka prekur klube të njohura në të gjithë Evropën.

Si ta lexoni titullin e radhës për një transferim

Kur të shpallet shuma e radhës rekord, disa pyetje zbulojnë më shumë se numri në titull: sa është e garantuar dhe sa varet nga bonuset? Për sa vite do të paguhet? Sa zgjat kontrata, pra sa është kostoja vjetore e amortizimit? Kush mban një pjesë nga një shitje e ardhshme? Përgjigjet shpjegojnë si mund ta përballojë një klub marrëveshjen, dhe nëse vërtet mundet.

Redaksia e Gazeta Minuti

Raportim dhe analizë nga ekipi redaksional i Gazeta Minuti. Çdo artikull verifikohet me burime parësore dhe rishikohet nga një redaktor para publikimit.